Jan Wiegers

Jan Wiegers (1893-1959) was een vooraanstaand Nederlands expressionistisch schilder en een van de oprichters van de Groningse kunstenaarsvereniging De Ploeg. Geboren op 31 juli 1893 in Kommerzijl, begon hij op 13-jarige leeftijd aan de driejarige aanvangscursus van Academie Minerva in Groningen. Vanwege gezondheidsproblemen moest hij zijn beeldhouwlessen staken en richtte hij zich op de schilderkunst.

Na zijn opleiding trok Wiegers in 1911 naar Duitsland om zijn artistieke horizon te verbreden. In 1912 bezocht hij de Sonderbundtentoonstelling in Keulen, een invloedrijke internationale expositie van vroege moderne kunst. Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog keerde hij terug naar Nederland en vervolgde zijn studie aan de Academie Minerva. Daarnaast volgde hij lessen aan de academies in Rotterdam en Den Haag.

In 1918 was Wiegers een van de oprichters van De Ploeg, een kunstenaarscollectief dat streefde naar vernieuwing in de kunst. Zijn werk uit deze periode kenmerkt zich door experimenten met vormvereenvoudiging en het gebruik van grote kleurvlakken. Critici omschreven hem destijds als 'de modernste schilder van Groningen'.

Een keerpunt in zijn carrière vond plaats tussen 1920 en 1922, toen hij vanwege tuberculose naar Davos, Zwitserland, ging voor herstel. Daar ontmoette hij de Duitse expressionist Ernst Ludwig Kirchner, met wie hij een hechte vriendschap ontwikkelde. Kirchner beschouwde Wiegers als een gelijkwaardige collega, en hun wederzijdse invloed was duidelijk zichtbaar in hun werk. Wiegers' palet werd levendiger en zijn penseelstreken vrijer en krachtiger.

Na zijn terugkeer in Groningen introduceerde Wiegers de expressionistische stijl binnen De Ploeg, wat leidde tot een collectieve artistieke ontwikkeling binnen de groep. Zijn oeuvre uit deze periode is divers en omvat Zwitserse landschappen, Groningse taferelen, naakten, stillevens, interieurs en portretten. Naast schilderen hield hij zich bezig met etsen en houtsneden, en inspireerde hij zijn collega's om deze technieken te verkennen.

In 1934 verhuisde Wiegers naar Amsterdam, waar hij een gewaardeerd portretschilder werd. Hij bleef echter betrokken bij De Ploeg en nam tot 1948 deel aan hun tentoonstellingen. In 1953 werd hij benoemd tot professor aan de Rijksakademie van Beeldende Kunsten in Amsterdam.

Jan Wiegers overleed op 30 november 1959 in Amsterdam. Zijn nalatenschap leeft voort in zijn expressieve en kleurrijke werken, die een blijvende invloed hebben gehad op de Nederlandse kunstgeschiedenis.